Wins nedir ?
Microsoft tarafindan gelistirilmis bir netbios name server' idir.
Iki netbios bazli host haberlesmeden once hedef makinenin ip adresinden netbios name'i cozulmelidir.bu gereklidir cunki bilgisayayarlar t ile haberleţ
mek icin ip adresine ihtiyac duyar. Netbios computer adi onun ip adresinden cozulerek hem local hemde remote hostlar icin wins server tarafindan listeye kaydedilir. Aksi takdirde bilgisayarlar netbios name i kullanarak haberleSemezler.Islemler asagida listelendigi gibi gercekleţ
mektedir.bir wins ortaminda herbir wins client i start ettiginde netbios name i ile ip adresi eţ
leţtirilerek wins server tarafýndan yapilandirilip kaydedilir.Bir wins client'i local network de nt komutleri ile bir baţ
ka bilgisayar ile haberleţmeye baţladigi zaman (name query request ) isim sorgusu isteklerini broadcast yolu ile degil direk olarak wins servere a godererek sonuca ulasmaya calisir.Eger wins server istenen ismi database'inde bulursa istekte bulunan client e istedigi ip adresini ve netbios na
me'ini verir. Cunku, wins server database i dinamiktir ve surekli adresleri guncelleStirir ve istekleri hemen yerine getirebilir.WINS SERVER NICIN KULLANILIR ?
Wins server'in avantajlari asagida siralanmistir.
client isism cozme isteklerini direk olarak w
is server'a gonderir. Eger wins server istenen ismi ip adresinden cozerse direk olarak adresi client e geri gonderiri.ve client de haberleţmek icin ihtiyaci olan ip adresini elde etmiţ olur. Sonucta adres cozmek icin client'in ortama broadcast yapmaya ihtiyaci yoktur ve network trafigini azaltmis olur. Eger wins server devredisi veya aktif degilse client o zaman haberleţmek icin broadcasti kullanarak ismini bildigi bilgisayarin ip adresini ogrenmeye calisir. Ortama broadcast yaparak baglanti kurmak istedigi bilgisayarin isminden ip adresini bulmaya calisir ve boylece network trafigi oluţturur.Wins database'i dinamiktir ve kendini surekli olarak guncelleSStirir.LMHOST file'ina gerek olmaz Wins servera herhangi bir mudahele yapmaya gerek yoktur.
Wins server
ayni zamanda sadece local degil internetwork ve interdomain ortaminda da browse edebilme (goz atabilme, arastirma) kapasitesine sahiptir.WINS LER NASIL CALISIR ? (HOW WINS WORKS)
Isim Kaydi (Name registration ):
Her bir wins client'i primary yada secondar
y wins server'in ip adresi ile yapilandirilmalidir. Client acildigi zaman onun netbios name'i va ip adresi wins server tarafindan kaydedilir. Client'in netbios name'i ve ip adresi wins server tarafindan yapilandirilir.Isim Yenileme(Name renewal ):
Wins serverdaki butun netbios nameleri database'e gecici olarak kaydedilirki ayni isim orjinal host devre disi kaldigi zaman baţka bir bilgisayar tarafindan kullanilabilsin.
Ismi Serbest Birakma(Name Release):
Her wins client'i kendisine verilen kayitli ismin kiralanan sure icinde bakiminin ve duzenlenmesinin yapilmasi ile sorumludur. Isim uzun zaman kullanilmadigi zaman wins client'i wins server a o ismi serbest birakmasi icin mesaj gonderir. Ornegin bilgisayarin shutdown edilmesi gibi.
Isim Sorgulama Ve I
sim Cozme (Nname Query And Name Resolution )Bir wins client'i onun netbios name'i ve ip adresi ile wins server'a kaydedildikten sonra o client diger netbios bazli bilgisayarlar ile wins server sayesinde elde ettigi ip adreslerini kullanarak iletiSim kurab
ilir.Butun wins haberleţmeleri UDP port 137 (Netbios name servisi)uzerinden dircted datagram kullanarak yapý
lir.Wins uyesi acildigi zaman name registration request'i ile kendi netbios name lerini uzerlerinda yapilandirilmis olan wins server ina gonderi
rler.Workstation, Server, Messenger servisleri veya aplikasyonlar basladiginda netbios nameleri kaydedilir.
Uye acildigi zaman eger wins server calisiyor ve uyenin ismi wins server a kayitli degilse isim bir baţka client tarafindan kullanilmamis ise makinanin isminin basarili olarak kaydedildigine dair uyeye bir mesaj gelir.Bu mesaj uyey verilen netbios name'in kayitli olan kiralama suresini icerir.
(TTL suresi gibi).
Cift kayit bulundugu zaman (When a dupplicate name is found )
Eger wins server in database'inde isimler cift kayitli ise wins server isimlerin sahiplerine dogrulugunu sorgulama amaci ile mesaj gonderir.sorgulamayi name query request gibi gonderiri.wins server bu mesaji uc kez 500 milisaniyelik aralar ile gonderi. Eger bu bilgisayar bir multi homed computer ise bu mesaji herbir ip adresine cevap alincaya kadar gonderiri.
Eger o an kayitli olan ismin sahibi basarili bir ţekilde cevap verirse wins server da ismi isteyen uyeye negatif name registration cevabi gonderir.(o ismi alamayacgini ve kullanildigini bildirir.)
Eger kayitli olan isim sahibi wins server'a cevap veremez ise wins server da ismi isteyen obur uyeye isminin basarili olarak kaydedildigi mesajini gonderir.
Wins Server Kullanim Disi Oldugu Zaman (When The Wins Server Is Unavailable):
Bir wins uyesi once arp kullanarak 3 kere primary wins server'a uyari gonderiri.eger uc uyaridan sonra wins server cevap vermez ise name registration istegini eger yapilandirilmis ise secondary wins server'a gonderir.Eger buda cevap vermiyor ise bu kez bu istegini kendisi ortama broadcast yaparak yerine getirir.
Isim yenileme (Name Renewal) :
Client'in ayni netbios name'ini kullanabilmesi icin kendisine bildirilen kiralama suresi dolmadan once ismini yeniden almasi gerekmektedir.Eger client kiralama suresi bittigi halde yeniden isim almazsa o zaman wins server o ismi baţ
ka bir bir wins uyesine verebilir.Isim tazeleme Istegi (Name Refresh Request):
Bir wins uyesi ilk isim tazeleme istegini TTL suresinin 8 de birinde primary wins servr'a yapar (1/8) .Eger wins uyesi server dan tazeleme istegine cevap almaz ise bu tazeleme istegini her iki dakika da bir yapar ta kii surenin yarisina gelinceye kadar.
Kiralanan surenin yarisina gelindiginde eger uye yapilandirilimis ise bu istegini secondary wins server'a bildirir. Secondary wins serer'a switch edildiginde kiralandigi surenin 1/8 inde tekrar refresh istegini secondary wins server'a iletir. Eger surenin yarisina gelindiginde secondary wins server hala cevap vermiyo ise ozaman primary wins server a tekrar geri doner.
Uye bir kere 1/8 suresinde basarili olarak ismini kaydettirdiyse, bundan sonraki istegini 1/2 suresinde bulunur. 1/8 inde degil.
Isim Tazeleme cevabi (Name Refresh Response):
Wins server uyeden name refresh istegi ile ilgili bir mesaj alirsa, wins server uyeye yeni bir TTL ile name refresh response mesaji gonderir.
Ismi Serbest Birakma (Name Release) :
Ismi serbest birakma istegi (Name Release Request):
Winsuyesi uygun bir bicimde shutdown oldugu zaman wins servere kaydettirdigi ismi serbest birakmasi icin name release request mesaji gonderir. Bu name release request mesajinda sunlar vardir. Wins database inden silmesi icin uyenin netbios name i ve ip adresi .
Ismi Serbest Birakma Cevabi(Name Release Response):
Wins server isim birakma istegi (Name Release Request)aldigi zaman bu istege uygun isim icin database ini kontrol eder . Eger veri deposunda bununla ilgili bir hata gorurse veya bu isim farkli bir ip adresine map edilmiţ ise uyenin bu istegine negatif name release respond cevabini veri
r.Eger veri deposunda (database'inde) bulusra ve olumsuz bir duum yoksa uyey pozitif name release response cevabini gonderir ve veri deposundaki bu ismi inactive yapar. Bu release respons mesaji 0 degerli TTl degerini ve netbios name i icerir.
Isim Sorgulama Ve Isim Cevabi (Name Query Nad Name Response):
Bir wins uyesi yapilandirildigi zaman default olarak Netbios Over TCP/IP nin H-node broadcast tipi uygulanir. Netbios name server'i (Wins Server) broadcast'a baţ
lamadan once netbios name ve ip adresini kendi veri deposundan kontrol eder. Bu islemler asagida oldugu gibidir.kullanici net use gibi bir komut kullandiginda hedef bilgisayarin netbios name'i ve ip adresi netbios name cache'inden kontrol edilir.
Eger wins uyesi kendi cache2inde bu eţ
leţtirmmeyi bulamaz ise direk olarak primary wins server'a bir (name query request)isim sorgusu istegi gonderir. Eger primary wins server kullanilir durumda degil ise client iki defa daha ayni istegi yapar sonra secondary wins server a yonelir. Eger her iki wins server da ismi cozer ise netbios name ile ip adresi istegi yapan bilgisayara geri gonderilir.Eger wins server lar bu ismi cozemezlerse istegi yapan uyeye bir (query name response) isim sorgusu cevabi ve sorgulanan isim bulunamadi cevabi gonderilerek broadcast uygulanir.
Eger istenilen isim wins server yada broadcast yolu ile bulunamaz ise sirasi ile LMHOSTS, HOSTS dosyalari yada DNS kullanilarak isim cozulmeye calisilir.
Uygulamada dikkat edilecekler(Implementation Consideration) :
Bir internetwork ortaminda win
s server kurmadan once duţunulecekler:Internetwork deki wins adedi,
Normal Sartlarda bir internetwork icin bir wins server yeterlidir. Cunki name requestleri((isim istekleri) directed datagram dir ve route edilebilirler. Yani ortami rahatsiz etmeden sadec
e iligli kiţiye yoneliktir ve bulunduđu networkden baţka network ortamlarýna yonlendirilebilirler.Ikinci wins server fault tolerans (hata toleransi) yani yedek amacli kurulur.Eger wins serverlardan birisi devre disi kalirsa ikinci wins server cagrilara ce
vap verecektir.Wins server da istekler cevap verme konusunda onceden hazirlanmis bir sinir yoktur. Fakat genellikle 1 dakidada 1500 adet isim kaydetme , yaklasik 4500 adet isim sorgulama istegine cevap verebilir.
Her 10,000 wins uyesi icin bir wins server ve bir backup wins server duSunulmelidir.
Birden fazla iSlemcili bilgisayarlarda her bir prosesor performansi yaklaSik %25 arttirir.
Eger wins server crash olursa son birkac adet isim guncelleţtirme bilgilerinin kaybolma ,silinme riski vardir. Wins server
log of olmuţ ise yani o bilgisayar da calýsilmiyor ise isim kaydetme iţlemleri daha hizli olur.(Kullanilmayan bir bilgisayar ise)Wins Server Icin Gerekli Olanlar (Wins Requirements):
Bir wins server kurulacak bilgisayar TCP/IP networku calisan windows Nt server olmali ve bir domain controller olmamali.
Bir ip adesi, subnet mask i, default gateway'i ve diger TCP/IP parametreleri olmali. Bu parammetreler DHCP server tarafindan atanabilir. Fakat statik olarak yani elle parammetrelerin girilmesi tavsiye edili
r.Wins Uyesi Icin Gerekli Olanlar(Wins Client Requirements):
Asagida listelenen iţ
letim sistemlerine destek verir.Windows Nt Server 3.51- 4.0
Windows Nt Workstation 3.51-4.0
Windows 95
Windows Workgroup 3.11 (Tcp/Ip 32 Kurulu Ise)
Microsoft Network Client 3.0 For Ms Dos
Lan Manager 2.2c For Msdos
Bu uyelere pimary wins server in ip adresi yapilandirilmali, kaydedilmeli. Varsa secondary wins server in ip adresi de girilmelidir.
Wins'in Uygulanmasi(Implementing Wins):
Wins in uygulanmasi icin server a da uyeye de yapilandirma gerekir.
Wins Server Yapilandirmasi (Wins Server Configuration):
Kontrol panelde network ikonundan servis sekmesine gelip Windows Internet Name Server servisi kurulmali.
Wins uyesi olmayanlarin wins hizmetinden yararlanabilmeleri icin wins proxy agent to extend the name resulation ayari yapilandirilmalidir.
Dhcp server da wins server destegi yapilandirilmalidir.
Wins Uyesi Yapilandirmasi(Win Client Configuration):
Wins uyesinde TCP/IP ozellikler kisminda wins sekmesinde primary wins server in ip adresini yaz. Eger secondary wins serverda var ise ayni yerde secondary wins server in ip adresi de yazilmali.
Wins server uyesi olmayanlar icin statik kayit giriţi yapilandirmasi :
(Configuring static entries for non-wins clients ):
non-wins uy
elerinin bulundugu bir internetwork ortaminda uyeler icin netbiosname ip adres eţleţtirmelerinin statik olarak yani manule olarak yapýlmmasi faydali olabilir.bu da LMHOSTS dosyasi olmadan uyelerin wins server a ulasip kullanabilmelerini saglar.Ornegin: eger wins uyesi net use komutunu kullanirsa bir non-wins client'i icin cevap olarak the name can not be resolved (isim cozulemedi) cevabini alir. Cunki non-wins uyesi wins server da kayitli degildir.
Statik Eţleţtirme Kaydý
Yapilandirmasi (To Configure A Static Mapping):Wins manager i ac
Mapping menusunden static mapping i tikla. Static mapping dialog kutusu gorunur.
Add mapping i tikla, add static mapping dialog kutusu goruntulenir.
Name kutusuna non-wins client'in adini yaz.
Ip adres kismina ise non-wins c
lient2in ip adresini yaz.Type seceneginden bir unique name mi birgrupmu secerek iţ
aretle.Wins Proxy Agent'in Yapilandirilmasi (Configuring Wins Proxy Agent):
Bir wins proxy agent'i wins server in isim cozme yeteneklerine araci olarak non-wins uyelerinin broadcast name registration ve broadcast name requestlerini dinleyerek bunlari wins server a yonlendirir.
Wins uyesi olmayanlarin broadcast yolu ile yaptiklari isteklerini wins server a yonlendirerek name registration (isim kaydettirme) haric diger istekler icin cevap bulmalarini saglar.
Netbios Ismi Kaydi(Netbios Name Registration.):
Wins uyesi olmayan bir bilgisayarin isim kaydi istegini Wins Proxy Agent wins server a yonlendririr ve bu istek Wins Server tareasindan cevaplandirilir.non-wins uyeleri wins uyeleri gibi name registration(isim kaydi) yapamazlar.sadece verified (dogrulama) yapabilirler. Kaydi istenen netbios name registry yapilamz(kaydedilmez) onun yerine ismin dogrulamasi (verify) yapilir.
Uygulama Gereksinimleri(Implementation Requirements):
Wins Server in isim cozme yeteneklerinden non-wins uyelerinin yararlanabilmesi icin gerekli olan Wins Proxy Agent kurulumu:
Non-Wins Uyeleri nin bulundugu her bir subnet icin bir Wins Proxy Agent gerekir. Eger router var ise ve broadcast'i forward edebilec
ek ţekilde yapýlandirilmis ise (UDP port 137ve 138 enable ise) gerek yoktur. Fakat broadcast trafigini azaltmak icin Wins Proxy Agent gereklidir.Her subnet de maximum iki Wins Proxy Agent gereklidir.
Wins Proxy Agent i bir Wins Server i degil wins client'
i olmalidir.Bir Wins Proxy Agentonfigurasyonu Icin (To Configure A Wins Proxy Agent):
Registry editooru kullanip asagidaki key'i ac ;
HKEY_LOCAL_MACHINE\system\currentControlSet\services\NetBt\Parameters
Rurdan enable proxy parametresini 1 yap(REG_DWORD)
Registry editorden cik.
Bilgisayari restart et(shutdown and restart)
DHCP Server'i Wins Icin Yapilandirma (Configuring A Dhcp Server For Wins):
Bir DHCP uyesinin wins desteginden faydalanabilmesi icin DHCP Manager kullanilarak DHCP Scope Optionlarina asagidakileri ekleyip yapillandirmak gerekir.
044 WINS/NBNS Servers - primary ve secondary wins server ip adreslerini yapilandir.
046 wins/nbt Node - 0x8 (H-node) i yapilandir.
Eger DHCP uyesi DHCP server dan bir ip kiralar ise ya da yeniden alirsa bu iki scope opsiyonlarinida alacak ve uye wins server hizmetlerinden faydalanabilecek ţekilde yapilandirilmis olacaktir.
NOT : uye uzerinde primary ve secondary wins server kutularinda yapilandirdiginiz adresler dhcp server in verdigi adreslerden once gelir, gecerli
olur.WINS ORTAMINI YONETMEK (ADMINISTRATING A WINS ENVIRONMET )
Wins Serverlar Arasinda Database Kopyalanmasi (Database Repplication Between Wins Servers):
Bir internetwork ortamindaki butun Wins Server lar diger wins serverlar ile veri deposu(database) bilgilerinin tamamen benzerini birbirlerine kopyalamak icin yapilandirilabilirler . bu bir Wins Server da yapilan bir kaydin diger Wins Serverlar ile replikasyon edilmesi sonucunda butun wins server lara kopyalanmasindan emin olunmasini saglar.Herhangi bir
inde database degistirildeiginde veya bir isim serbest birakildiginda serverlar arasinda database replikasyonu gercekleţtirilir.Replikasyon yapabilen bir wins ervre bir baSka wins server'a kayitli olan hostun netbios name'ini cozebillir. Ornegin eger subnet1 deki bir host ayni subnetdeki bir wins server a kayitli degilse ve subnet2 deki hostlar ile konuţmak istiyor ise o host da farkli bir wins server da kayitli ise ve wins server lar replikasyon yapamiyor ise netbios name'ini cozemez ve haberleSemez.
Datab
ase i relpicate edebilmesi icin en azinda bir wins server i digeri ile push yada pull partner olarak yapilandirmalidir. Islemler asagidaki gibi olmaktadir:bir push partneri olan wins server database'i degiţtigi zaman pull partner'i olan Wins Server a bununla ilgili bir mesaj gonderir. Pull partnerden bu bu replication istegi mesajina bir cevap alirsa o zaman push partner olan wins server degiţ
en buyeni veri giriţinin bir kopyasýni pull partnere gonderiri, replikasyon yapar.Pull partner, push partnerden y
eni veri tabani giriţlerini isteyen wins server dir. Bu , son tekrar sirasinda aldigi son giriţden daha yuksek versiyon sayisi olan giriţler isteyerek yapilirKitapdaki grafikteki gibi replikasyon yapilmasi icin her iki bilgisayri da hem push hemde pull partner olarak yapilandirilmalidir.
NOT: wins erver lar yalnizca database e yeni bir kayit giriţi oldugu zaman repilasyon yaparlar ve sadece degisen kaydin replikasyonunu yaparlar.replikasyon yapildigi zaman butun database kopyalanmaz
Bir Wins Server I Pus
h Veya Pull Partner Olarak Yapilandirma (Configuring A Wins Server As A Push Or Pull Partner )Bir wins server in pull yada push partner olarak yapilandirilmasi network ortamina baglidir. Wins server replikasyonu yapilandirirken asagidaki kurallari dikkate
al:siteler arasinda pull partneri yapilandirirken; pull replikasyonu ozel zaman araliklarinda meydana gelebilecek bir ţekilde yapilandirildiginda ozellikle slow link olarak yapilandir.
Push replikasyonu beli sayilarda veri yenilenmesini update etmesi icin yapilandirdiginiz zaman serverlarin hizli bir linke bagli olmasi gerekir.
Servelr arasinda ki veritabani giriţlerini benzer yapmak icin serverlari birbirlerine hem pull partner hemde push partner olarak yapilandir.
Bu kurallar yukardaki resimde ve asagidaki ornekde acikca gosterilmiţ
tir.Hem seatle da hemde sydney de her bir sitedeki butun wins server lar yeni gelen veri giriSlerini sitelerindeki tek olan server a push ederler.
????????????????
Veri Tabani Replikasyonunun Yapilandirilmasi
(Configuring Databse Replication ):Wins database inin replikasyonu dort Sekilde baSlar .
sistem baslatildiginda. Wins otomatik olarak once replikasyon partnerini yapilandirir ve wins server servisi start ettiginde default olarak wins veri giriţ
lerini (pull eder) ceker.wins server bilgisayari acildiginda ve wins servisi start edildiginde default olarak partnerindeki veri tabani giriţlerini ceker.Ama wins servisi system start edildiginde push (gonderen) edebilecek sekilde yapilandirilabilir.Belli sureler v
ererek yapilandirildiginda (ornegin her beţ saate bir gibi)Wins server in database inebir kayit giriţi oldugu zaman ve bir degiţiklik oldugu zaman. Wins partnerlerinde belli bir kayit adedinde replikasyon yapilmasi yapilandirildiginda (her 10 kayitta bir
gibi)ţartlar gercekleţince . yada partnerler arasýnda bir replikasyon suresi verildi ise sure geldiginde baslatilir(her 5 saate bir gibi).Wins manager replication partners dialog kutusundan elle isteyerek replikasyon yapildiginda .
Wins Server A Replikasyon Partner'i Ekleme (To Add A Replication Partner For A Wins Server)
Wins Manager penceresinde server menusunu sec ve replication partner i tikla. Replication partner diyalog kutusu gorunur.
Add butonunu tikla. Add wins server diyalog kutusu gorunur.
Add w
ins server diyalog kutusunda partner olacak wins serverin adini veya ip adresini yaz , add butonunu tikla ve ok butonuna bas. Eger wins manager bu server i bulur ise replication partners dialog kutusundaki listeye bu server i ekleyecektir.Yapilnadirmak istedigin wins server i wins server listesinden sec.
Wins server to list in altinda push yada pull partner yapmak icin istediginiz secnegi secin ve yapilandirin. Seciminize bagli olarak ya push partner yada pull parter properties dialog kutusu gorunur.
Push
partner icin update count box 'a (guncelleţtirme sayýsi kutusu) kac tane yeni veri giriţinde wins server in partneri ile replikasyon yapmasini istiyorsaniz o degerde bir sayi girin. Ve ok tusuna basin.Wins Server Database'ini Bakiminin Yapilmasi (Maintain
ing The Wins Server Database)